Πολωνία, μια πονεμένη πεισματάρα Χώρα

 

  Σήμερα η ιστορία μας αφορά μια Χώρα που ενώ στο χάρτη βρίσκεται στο κεντρικό μέρος της Ευρώπης, πατά με το ένα πόδι στην Ανατολή και με το άλλο στη Δύση για αιώνες. Μια απέραντη πεδιάδα που δεν έχει σημείο για να προστατευτεί, έγινε βορά στις επεκτατικές ορέξεις παρανοϊκών ανθρώπων μέσα στη ιστορία, κομμάτι διαπραγμάτευσης και ανταλλαγής χωρίς να τους ενδιαφέρει πόσο μπορεί να υποφέρουν οι κάτοικοί της. Παρόλα αυτά τα τελευταία χρόνια εξελίσσεται, αναπτύσσεται και μεγαλώνει με ταχύτατους ρυθμούς, αναδεικνύοντας ένα πείσμα και μια επιμονή απαράμιλλη.

  Η δεύτερη μεγάλη πόλη της Πολωνίας είναι η Κρακοβία κτισμένη στα νότια. Μια πόλη με μεγάλη αρχοντιά δεν έχει να ζηλέψει σε τίποτα τις πόλεις της δυτικής Ευρώπης. Η ιστορία της ξεκινά μέσα στα χρόνια του Μεσαίωνα και αποτελεί μνημείο πολιτιστικής κληρονομίας της Unesco. Το πανεπιστήμιό της είναι ένα από τα παλαιότερα της Ευρώπης. Το κάστρο της Βάβελ ενώ θα μπορούσε να μοιάζει με το κάστρο της Βαβέλ δεν έχει καμία σχέση. Βρίσκεται επάνω στο λόφο της Βάβελ και ήταν ο τόπος που ενθρονίζονταν οι βασιλείς της Πολωνίας. Η πατρίδα του Κοπέρνικου που επαναδιατύπωσε την ηλιοκεντρική θεωρία του Ηλιακού συστήματος, που πρώτος είχε διατυπώσει ο Αρίσταρχος ο Σάμιος 2.000 χρόνια πριν.  

   Στην Κρακοβία έζησε ο δεύτερος μεγαλύτερος πληθυσμός Εβραίων Πολωνών που εκτοπίστηκε και εξοντώθηκε στον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Η Εβραϊκή Συνοικία παρόλο που σήμερα δε διατηρεί σχεδόν τίποτα από εκείνη την εποχή έχει να διηγηθεί πολλές ιστορίες ανθρώπων που έστησαν τις ζωές τους, έζησαν, δημιούργησαν, ευημέρησαν, περιορίστηκαν, εκτοπίστηκαν και στο τέλος εξοντώθηκαν. Εδώ γυρίστηκε η ταινία « Η Λίστα του Σίντλερ».

  Σε απόσταση 2 ωρών περίπου υπάρχει κρυμμένη μια ακόμα απόδειξη για το τι είναι ικανός ο άνθρωπος να καταφέρει. Το Αλατωρυχείο της Βιελίτσκα. Η εξόρυξη ξεκίνησε τον 13^ο αιώνα και είναι το δεύτερο αρχαιότερο αλατωρυχείο της Ευρώπης. Η εξόρυξη αλατιού συνεχίστηκε απρόσκοπτα έως το 1996. Εκτείνεται σε 9 υπόγεια στρώματα με βάθος 327 μέτρα, περισσότερες από 2040 αίθουσες, 300χλμ σε στοές. Όλα λαξευμένα πάνω σε συμπαγείς όγκους αλατιού. Στο βάθος υπάρχουν υπόγειες λίμνες. Το μουσείο βρίσκεται στον τρίτο όροφο σε βάθος 130 μέτρων. Η επισκέψιμη διαδρομή είναι περίπου 2χλμ. πεζή. Καλλιτέχνες αλατωρύχοι σμίλεψαν αγάλματα και παραστάσεις από αλάτι. Το παρεκκλήσι της Ευλογημένης Κίνγκα είναι ένας καθεδρικός ναός 54μ. επί 17μ. με ύψος 12 μέτρα. Η κατασκευή του διήρκεσε πάνω από 30 χρόνια μεταξύ 1896-1927 και χρησιμοποιήθηκαν πάνω από 20.000 τόνοι από συμπαγές αλάτι. Τα πάντα μέσα στο ναό είναι από αλάτι. Υπάρχει αντίγραφο του Μυστικού Δείπνου του Λεονάρντο Ντα Βίντσι.

 

 Όπως σας έγραψα στην αρχή η Πολωνία έχει βιώσει πολλές απώλειες, όλεθρους, καταστροφές, κατακτήσεις και θηριωδίες. Σε μια όχι πολύ μακρινή απόσταση από την Κρακοβία, βρίσκεται ένας από τους πιο γνωστούς τόπους που η ανθρώπινη βαρβαρότητα ξεπέρασε τον εαυτό της. Σίγουρα δεν είναι ο μόνος αλλά ίσως είναι από τους πιο γνωστούς στον κόσμο. Το Auschwitz – Birkenau. Αρχικά στρατώνας μετατράπηκε γρήγορα από τους Ναζί σε τόπο μαρτυρίου για πολλές ομάδες ανθρώπων, εξαντλώντας και την πιο ζοφερή φαντασία σε ευρηματικότητα για το κακό. Παρόλο που σήμερα είναι αρκετά πιο λουστραρισμένο, δεν μπορεί να μην επηρεαστεί κανείς από την επίσκεψή του εκεί,  σκεπτόμενος πως η βαναυσότητα δεν έχει όριο και πως η ανάγκη για εξουσία φέρνει την απόλυτη αποκτήνωση. Αυτοί οι τόποι πρέπει να γίνονται μάρτυρες για να μην επαναλαμβάνονται τα ίδια λάθη, κάτι που δυστυχώς δε συμβαίνει, σαν οι άνθρωποι να έχουν κοντή έως ανύπαρκτη μνήμη.   

   Σε απόσταση 3,5 ωρών βορειοανατολικά της Πολωνίας βρίσκεται η πρωτεύουσα της, η Βαρσοβία. Μια πόλη που με το πείσμα των κατοίκων της ενάντια στους νέους κατακτητές της ξανακτίστηκε μετά τον πόλεμο, αφού είχε καταστραφεί σχεδόν κατά 90%, στην αρχική της μορφή. Οι κάτοικοι χρησιμοποίησαν τα συντρίμμια, τα ερείπια, πρόσφεραν προσωπική εργασία και κομμάτι από το υστέρημά τους. Η Σοβιετική Ένωση του Στάλιν τους άφησε να κτίσουν την παλιά πόλη όπως ήταν ως μια ένδειξη μεγαλοψυχίας και ψευδαίσθησης πως τα πράγματα δε θα αλλάξουν. Γύρω όμως από την παλιά πόλη τα τεράστια μπλοκ κτιρίων, το γκρίζο, οι μεγάλοι όγκοι, οι τεράστιοι δρόμοι, οι υπερμεγέθεις κατασκευές δεν αφήνουν την παραμικρή αμφιβολία για τα χρόνια που πέρασε η Βαρσοβία. Είναι μια εξαιρετικά απλωμένη πόλη και αυτό της δίνει τη δυνατότητα σήμερα να αποκτά γειτονιές με πολύ υψηλά γυάλινα κτήρια στα πρότυπα του City του Λονδίνου. Οι αντιθέσεις αυτές όμως της δίνουν μια πολύ ενδιαφέρουσα διάσταση. Από τη μια η παλιά πόλη που έχει ζωή μόλις 70 χρόνια αλλά σε παραπέμπει στην εποχή της μπαρόκ ιστορίας της πόλης, τα τεράστια γκρι μπλοκ της σταλινικής εποχής και το σήμερα με τους τεράστιους γυάλινους όγκους. Το βασιλικό πάρκο με μεγάλη ποικιλία από ζώα και φυτά, πάνω σε ένα νησί φιλοξενεί το ανάκτορο Λαζιένσκι στα πρότυπα της λουτρόπολης του Μπαθ στην Αγγλία και είναι μια υπέροχη όαση μέσα σε αυτή την τόσο μεγάλη πόλη.

  Η Πολωνία έχει να προσφέρει πολλούς σημαντικούς ανθρώπους που πρόσφεραν την διάνοια και το ταλέντο τους στην ανθρωπότητα. Ένας από αυτούς ο μουσουργός Φρεντερίκ Σοπέν(1810-1849). Εκπρόσωπος του ρομαντισμού, παιδί – θαύμα, ένας από τους μεγαλύτερους πιανίστες της εποχής του. Μεγάλωσε σε μουσικό περιβάλλον μια και οι γονείς του ήταν μουσικοί. Το 1830 φεύγει από τη Βαρσοβία για τη Βιέννη για ρεσιτάλ. Δε θα γυρίσει ποτέ. Η επανάσταση που ξέσπασε στη χώρα κατά της τσαρικής εξουσίας δεν του άφησε κανένα περιθώριο. Ζει στο Παρίσι άνετα. Φίλοι του είναι ο Φράντς Λίστ και η Γεωργία Σάνδη γνωστή εκκεντρική συγγραφέας με την οποία έζησε μια σχέση εννέα ετών. Αρρωσταίνει από φυματίωση. Πιστεύοντας πως το κλίμα της Μαγιόρκας θα τον βοηθήσει ταξιδεύει εκεί. Στη Μαγιόρκα αντιμετωπίζουν με τη Σάνδη τα κουτσομπολιά του κόσμου γιατί παραμένουν ανύπαντροι. Η υγεία του επιδεινώνεται. Σιγά σιγά το ζευγάρι απομακρύνεται και το 1847 χωρίζει. Ο Σοπέν πηγαίνει στην Αγγλία το 1848 για ρεσιτάλ. Η επιστροφή του στο Παρίσι τον βρίσκει με πολύ κακή υγεία και περιορισμένο οικονομικά. Πεθαίνει στο Παρίσι το 1849. Στη διαθήκη του δηλώνει την τελευταία του επιθυμία να μεταφερθεί η καρδιά του Βαρσοβία. Θάβεται στο Παρίσι, η καρδιά του όμως όντως μεταφέρθηκε στην πόλη που αγάπησε όπου φυλάσσεται έως σήμερα.

  Η επίγευση που σου αφήνει ένα ταξίδι στην Πολωνία είναι πως ενώ έχει όλα εκείνα τα χαρακτηριστικά των χωρών της Κεντρικής Ευρώπης που λίγο ή πολύ μοιάζουν μεταξύ τους, η ατμόσφαιρα που υπάρχει γύρω και πλανάται είναι πως οι άνθρωποι μέσα από μεγάλη καταπίεση, διωγμούς, ταλαιπωρίες, πόνο και κόπο, επιδεικνύουν μια τεράστια δύναμη για εξέλιξη, πρόοδο και ανάδειξη της προσωπικής τους ταυτότητας αποτινάσσοντας όσο το δυνατόν περισσότερο τα επίκτητα χαρακτηριστικά των κατακτητών τους μέσα στα χρόνια και μπράβο τους! 

Ευχαριστώ φίλους καλούς, που με τις Εικόνες τους συμπλήρωσαν την Ιστορία μου! Εις το επανειδείν!