Μουσεία του Βατικανού (Τέταρτο Μέρος)

 

 Για να θεωρηθεί κάπως ολοκληρωμένο ένα αφιέρωμα στα Μουσεία του Βατικανού θα ήταν καλό να δούμε στοχευμένα κάποια έργα από την τεράστια ποικιλία των συλλογών τους. Στο προηγούμενο μέρος γνωρίσαμε τρεις από τους πιο διάσημους δημιουργούς δίπλα σε κάποια από τα έργα τους. Σήμερα θα δούμε κάποια έργα και θα επιχειρήσουμε μια σύντομη προσέγγιση της ιστορίας πίσω από το καθένα.

Απόλλων του Μπελβεντέρε

  Ο Απόλλωνας του Μπελβεντέρε ρωμαϊκό μαρμάρινο γλυπτό αντίγραφο του 2^ου αιώνα μ.Χ. από το ορειχάλκινο άγαλμα του Λεωχάρη από το 330 – 320 π.Χ. Ήρθε στο φως μετά από ανασκαφές στην περιοχή Γκροταφεράτα το 1489 κοντά στη Ρώμη και τοποθετήθηκε σε μια από τις μεγάλες κόχγες της Αυλής των Αγαλμάτων λίγα χρόνια αργότερα από τον Πάπα Ιούλιο Β΄. Πήρε το όνομά του από τη θέση στην οποία τοποθετήθηκε. Η Αυλή των Αγαλμάτων βρισκόταν κοντά στην μεγαλόπρεπη Αυλή του Μπελβεντέρε. Ο Αρχιτέκτονας Μπραμάντε, που είδαμε τη μορφή του στο προηγούμενο μέρος, διαμόρφωνε εκείνη την εποχή τα Ανάκτορα του Βατικανού. Αρχικά θεωρήθηκε πρωτότυπο λόγω των τέλειων αναλογιών του μέχρι τα τέλη του 18^ου αιώνα. Μάλιστα πίστευαν πως προερχόταν από το ιερό του Απόλλωνα στους Δελφούς. Μετά από χημικές αναλύσεις που έγιναν στο μάρμαρο επιβεβαιώθηκε πως το υλικό είναι από τα λατομεία της Τοσκάνης και το άγαλμα είναι της εποχής του Αδριανού, αντίγραφο ελληνικό. Αυτό όμως σε καμία περίπτωση δε μειώνει την ικανότητα του γλύπτη να μεταφέρει την τέλεια κίνηση σε μάρμαρο από ένα έργο που ήταν σχεδιασμένο σε ορείχαλκο. Τεχνικά τα ορειχάλκινα αγάλματα ήταν κενά εσωτερικά άρα και πιο ελαφριά και πιο σταθερά, σε αντίθεση με τα μαρμάρινα που είναι συμπαγή. Οι διαστάσεις είναι σε φυσικό μέγεθος κάτι που στη μαρμάρινη αποτύπωση είναι πραγματικός άθλος. Για να αποφύγει αυτή την δυσκολία ο γλύπτης ενσωμάτωσε ένα είδος βάσης κάτω από το αριστερό πόδι και έφερε ένα είδος στήριξης με τη μορφή ενός κορμού δέντρου. Αυτό το συναντάμε συχνά στα ρωμαϊκά αγάλματα.

  Όταν έφτασε στο Βατικανό το άγαλμα δεν είχε χέρια. Ο Μιχαήλ Άγγελος συμβούλεψε τον Πάπα να τα προσθέσει. Έτσι ανατέθηκε στο γλύπτη Τζοβάνι Ανιόλο Μοντορσόλι να αναλάβει την αποκατάσταση το έργου. Ο Μοντορσόλι παρενέβη δραστικά για να αποκαταστήσει το έργο, δημιούργησε καινούριο χέρι και επιμήκυνε τον κορμό του δένδρου. Το γλυπτό σήμερα βρίσκεται στο Μουσείο Πίου και Κλημέντος.

Σάντρο Μποτιτσέλι Σκηνές από τη ζωή του Μωυσή (1481-1482)

    Ένας μεγάλος δάσκαλος και καλλιτέχνης της Αναγέννησης είναι και ο Σάντρο Μποτιτσέλι. Εδώ βλέπουμε τη νωπογραφία του Σκηνές από τη Ζωή του Μωυσή πιο συγκεκριμένα Την τιμωρία των εξεγερμένων Εβραίων (1481-1482). Ο πάπας Σίξτος Δ΄για να διακοσμήσει την Καπέλα Σιστίνα στρέφεται στους καλύτερους μαέστρους της εποχής του. Ο Μποτιτσέλι που κατάγεται από τη Φλωρεντία βρίσκεται στο απόγειο της δόξας του απολαμβάνοντας την εύνοια του Λορέντζο των Μεδίκων. Όταν του ανατέθηκε το έργο των νωπογραφιών ο ζωγράφος φαίνεται πως πιέστηκε αρκετά, γιατί οι τοιχογραφίες αναπαριστούσαν γεγονότα των Γραφών και έπρεπε μεταξύ τους να έχουν παραπομπές και αλληλουχία. Το αποτέλεσμα είναι εξαιρετικά σύνθετο, πολύπλοκο, πλούσιο, γεμάτο λεπτομέρειες. Ο λόγος που επιλέχθηκαν οι ιστορίες της ζωής του Μωυσή είναι απολύτως λογικός. Ο Μωυσής είναι ο προάγγελος του Χριστού και συνδέει την Παλαιά με την Καινή Διαθήκη. Ο Μωυσής παίζει το ρόλο του νομοθέτη και επικεφαλή του Εβραϊκού Λαού ενώ ο Χριστός είναι αυτός που καθιερώνει την εξουσία του Πάπα δίνοντας την ευθύνη της Εκκλησίας στον Πέτρο. Η νωπογραφία απεικονίζει τη στιγμή της Εξόδου στην οποία μια ομάδα επαναστατεί γιατί αρνείται την εξουσία του Ααρών, αδελφού του Μωυσή και του Μωυσή. Μετά την παρέμβαση του Θεού οι στασιαστές καταποντίζονται σε ένα χάσμα που άνοιξε ως εκ θαύματος στο έδαφος. Το μήνυμα είναι ξεκάθαρο. Όποιος εναντιωθεί στον Πάπα, που είναι ο εκπρόσωπος του Θεού στη γη, θα λάβει την ανάλογη τιμωρία και δεν επιδέχεται καμία αμφισβήτηση η εξουσία του.

Μιχαήλ Άγγελος Οροφή της Καπέλα Σιστίνα (1508-1512)

   Το 1505 ο πάπας Ιούλιος Β΄ καλεί τον Μιχαήλ Άγγελο στη Ρώμη. Του έχει ήδη αναθέσει να λαξεύσει το ταφικό του μνημείο που θα μπει στην εκκλησία του Αγίου Πέτρου που εκείνη την εποχή κτιζόταν. Ξεκινούν διαφωνίες γιατί από τη μια πλευρά το έργο είναι εξαιρετικά φιλόδοξο και δαπανηρό και από την άλλη ο Πάπας προσπαθεί να ξοδεύει με φειδώ τα χρήματά του λόγω των πολέμων και της ανοικοδόμησης του ναού του Αγίου Πέτρου. Ο Μιχαήλ Άγγελος ζητά ακρόαση από τον πάπα, ο οποίος όμως του την αρνείται με αποτέλεσμα ο μεγάλος μαέστρος να θυμώσει, ας μην ξεχνάμε πως ο χαρακτήρας του είχε έντονες εξάρσεις οργής, και να εγκαταλείψει τη Ρώμη χωρίς την συγκατάθεση του πατρώνα του. Ο Πάπας αναγνωρίζοντας το μεγαλείο του καλλιτέχνη του αναθέτει εκ νέου να ζωγραφήσει την οροφή της Καπέλα Σιστίνα. Μια παραγγελία που ο Μιχαήλ Άγγελος δέχθηκε απρόθυμα αλλά έγινε η αιτία να συμφιλιωθούν τα δυο μέρη. Ξεκινά να εργάζεται το 1508. Προετοιμάζει την οροφή, αφαιρεί την προυπάρχουσα διακόσμηση από την εποχή του Σίξτου Δ΄ δίνει μια ψευδαίσθηση αρχιτεκτονικής διαμόρφωσης και συνδυάζει τα βιβλικά θέμα με τις νωπογραφίες των τοίχων. Στις 31 Οκτωβρίου 1512 αποκαλύπτεται το μεγαλείο της οροφής σε όλους. Το έργο του τον έχει καταπονήσει και τον έχει εξουθενώσει και σωματικά αλλά κυρίως ψυχικά. Συνοπτικά μπορούμε να πούμε πως στην οροφή αναπαρίστανται ιστορίες από τη Γένεση, προφήτες, Σίβυλλες, οι Πρόγονοι του Ιησού. Στην κεντρική ζώνη της οροφής έχουμε τις εννέα ιστορίες της Γένεσης, σκηνές από τη Δημιουργία, τον κατακλυσμό του Νώε από τον οποίο προέρχεται το Εβραϊκό Έθνος, επεισόδια της Νέας Διαθήκης.

Ραφαήλ, Παρνασσός (1510-1511)

   Θα ήθελα να κλείσω τη σημερινή μας περιήγηση με έναν τεράστιο μαέστρο που είδαμε  την προσωπογραφία του μαζί με ένα από τα πιο διάσημα έργα του στο προηγούμενο μέρος. Ο Ραφαήλ γνωστός για τη Σχολή των Αθηνών (1509-1510). Εμείς σήμερα θα δούμε μια άλλη νωπογραφία που βρίσκεται στην Αίθουσα Υπογραφής και είναι ο Παρνασσός (1510-1511). Η αίθουσα αυτή είναι η πρώτη που ανέλαβε ο Ραφαήλ να διακοσμήσει. Στεγάζει την ιδιωτική βιβλιοθήκη του Πάπα πολεμιστή. Μέχρι το θάνατό του Πάπα υπήρχαν 220 τόμοι βιβλίων. Ο Μιχαήλ Άγγελος τον έχει αποτυπώσει ως πολεμιστή κρατώντας ένα σπαθί μετά από τη δική του επιθυμία και όχι με ένα βιβλίο,  γιατί ο πάπας θεωρούσε πως δεν ήταν άνθρωπος των γραμμάτων. Αλλά σίγουρα αποδείχθηκε πως ήταν άνθρωπος των Τεχνών. Ο Δάσκαλος από το Ουρμπίνο κάνει σαφείς αναφορές στον πολιτισμό στις νωπογραφίες του. Στην οροφή εμφανίζονται τέσσερις γυναίκες που προσωποποιούν την Ποίηση, τη Φιλοσοφία, τη Θεολογία και τη Νομική Επιστήμη. Ο Παρνασσός σύμφωνα με τις πηγές ήταν ο παράδεισος άρα δικαιολογημένα θεωρείται πως είναι το μέρος που θα βρεθούν οι πάπες. Στο κέντρο ο Απόλλωνας ο θεός της ποίησης και της μουσικής, περιστοιχίζεται από τις Μούσες. Κάποιες κρατούν το αναγνωριστικό τους αντικείμενο και έτσι μπορούμε να τις ξεχωρίσουμε. Η Θάλεια κρατά τη μάσκα της κωμωδίας, η Κλειώ με ένα βιβλίο αντιπροσωπεύει την ιστορική αφήγηση, η Καλλιόπη προστατεύει την επική ποίηση κρατώντας μια σάλπιγγα, η Τερψιχόρη κρατά ένα έγχορδο όργανο και εκπροσωπεί το χορό, η Μελπομένη φορώντας μωβ κρατά τη μάσκα της τραγωδίας. Όσους δεν μπορούμε να αναγνωρίσουμε, προκύπτει από την έλλειψη διάθεσης του ίδιου του Ραφαήλ να τους χαρακτηρίσει.

  Αν επιτρέψετε στον εαυτό σας να αφιερώσει χρόνο σε αυτό που σας κεντρίζει περισσότερο το ενδιαφέρον μπορεί να ανακαλύψετε πολύ περισσότερα από αυτά που μπορώ να σας παραθέσω. Αν επισκεφτείτε τα Μουσεία μην προσπαθήσετε να τα δείτε όλα. Απολαύστε το οπτικό ταξίδι σας. Ίσως σας έρθουν στο μυαλό κάποια πράγματα από αυτά που είδαμε μαζί.

  Μέχρι την επόμενη ιστορία να είστε όλοι καλά!

Τα Μουσεία του Βατικανού ( Τρίτο Μέρος)

 

Σε αυτό το τρίτο μέρος της περιήγησής μας στα Μουσεία του Βατικανού θα πάρουμε μια γεύση από κάποια αριστουργήματα που υπάρχουν στις συλλογές τους. Το σύνολο του κρατιδίου έχει μπει στον κατάλογο της ΟΥΝΕΣΚΟ ήδη από το 1984.-

   Πριν όμως αρχίσουμε με τα έργα θα είχε νομίζω πολύ ενδιαφέρον να δούμε τα πρόσωπα πίσω από τη δημιουργία. Τα πρόσωπα που είχαν την έμπνευση, πήραν την παραγγελία από τους Πάπες και την έκαναν πραγματικότητα, τα πρόσωπα που έγραψαν ιστορία και άφησαν ανεξίτηλο το σημάδι τους στο χρόνο. Μέχρι την αρχή της Πρώιμης Αναγέννησης οι καλλιτέχνες δεν είχαν όνομα ήταν τεχνίτες που δούλευαν μέσα σε συντεχνίες. Σιγά σιγά με τη μεταφορά του ανθρωποκεντρικού μηνύματος της εποχής αρχίζουν και ξεχωρίζουν άνθρωποι που γίνονται πρωτεργάτες, ένα είδος ας μου επιτραπεί η έκφραση σταρ!  Αυτό δε σημαίνει πως δεν υπήρξαν και άλλοι εξίσου σημαντικοί και ταλαντούχοι αλλά όπως γίνεται συνήθως αυτοί που αφήνουν ιστορία είναι αυτοί που με κάποιο τρόπο καταφέρνουν να την γράψουν και όχι μόνο να είναι κομμάτι της.

 Ντονάτο Μπραμάντε(λεπτομέρεια τοιχογραφίας στην Κάζα Γκραταρόλι, στο Μπέργκαμο)

   Ας ξεκινήσουμε από τον μαιτρ του κεντρικού κτίσματος Ντονάτο Μπραμάντε (περ.1444-1514). Έρχεται στη Ρώμη το 1499. Είναι ήδη εξαιρετικά γνωστός από το Μιλάνο και την Παβία. Το 1503 μπαίνει στην υπηρεσία του Πάπα Ιούλιου Β΄ Ο Πάπας έχει δώσει εντολή να αναγερθεί ο Ναός του Αγίου Πέτρου. Ο Μπραμάντε αναλαμβάνει να σχεδιάσει το ναό. Το έργο του όμως δεν  πραγματοποιείται όπως το είχε σχεδιάσει. Μετά το θάνατό του τα σχέδια επανήλθαν στις προηγούμενες πρακτικές που ακολουθούσαν οι αρχιτέκτονες για λόγους τελετουργίας και χωρητικότητας στο Ναό.

 

Τα τελευταία χρόνια της ζωής ο Μπραμάντε ασχολήθηκε με την ανακατασκευή του καθεδρικού ναού του Αγίου Πέτρου( η χαλκογραφία του 1820 μας παρουσιάζει το ναό με την ομώνυμη πλατεία)

Πορτραίτο του Μιχαήλ Αγγέλου, έργου ενός μαθητή του περ.1510

  Μιχαήλ Άγγελος ( 1475-1564) καλλιτέχνης που το όνομά του αγγίζει τα όρια του μύθου, αν δεν είναι ο ίδιος ο Μύθος.  Γλύπτης, αρχιτέκτονας, ζωγράφος, μελετά σχολαστικά την Αρχαιότητα και αναπαριστά το ανθρώπινο σώμα στην απόλυτη τελειότητά του. Ο Πάπας Ιούλιος Β΄ τον καλεί στη Ρώμη για να σχεδιάσει για τον ίδιο ένα τεράστιο μαυσωλείο. Δυστυχώς τόσο αυτή η παραγγελία όσο και ο σχεδιασμός του νέου ναού του Αγίου Πέτρου ματαιώνονται και επιστρέφει ο Μιχαήλ Άγγελος στην Φλωρεντία σαφώς δυσαρεστημένος. Αργότερα έρχεται ξανά στη Ρώμη για να ζωγραφίσει την οροφή της Καπέλα Σιστίνα. Τέσσερα χρόνια μένει απολύτως απομονωμένος για να ολοκληρώσει το εγχείρημα το οποίο τον εξοντώνει σωματικά και ψυχικά. Το 1547 αναλαμβάνει τις εργασίες για τον τρούλο στο ναό του Αγίου Πέτρου. Αρχιτεκτονικά αυτό θεωρείται το μεγάλο του επίτευγμα. Στο ναό βρίσκεται ένα από τα κορυφαία έργα γλυπτικής του η Πιετά (Αποκαθήλωση).

Η δημιουργία το Αδάμ (1510-1511)

Ραφαήλ αυτοπροσωπογραφία περ.1506

  Ραφαήλ( 1458-1520) είναι ο τρίτος που σφραγίζει καλλιτεχνικά την κορυφή της εποχής της Ώριμης Αναγέννησης μετά τον Λεονάρντο ντα Βίντσι και το Μιχαήλ Άγγελο. Το όνομά του είναι συνώνυμο της ομορφιάς, τα πορτραίτα του είναι αυθεντικά γεμάτα ένταση και χάρη. Το 1508 ο Πάπας Ιούλιος Β΄ τον κάλεσε για να ζωγραφίσει τα παπικά δωμάτια. Βρίσκεται στο απόγειο της δόξας του. Το 1514 αναλαμβάνει την εποπτεία της ανακατασκευής του ναού του Αγίου Πέτρου, και το 1515 την καταγραφή από τις ανασκαφές των ρωμαϊκών αρχαιοτήτων. Πεθαίνει ξαφνικά μετά από ταλαιπωρία 37 ημερών και βυθίζει τη Ρώμη στο πένθος.

Η Σχολή των Αθηνών (1509-1510)

  Στην επόμενη ιστορία μας,  θα δούμε ενδεικτικά έργα και άλλων εξαιρετικά σημαντικών καλλιτεχνών. Η επαφή μας δυστυχώς πρέπει να είναι όσο το δυνατόν πιο περιεκτική για να λάβουμε μια ιδέα χωρίς να νιώσουμε καλλιτεχνικό κορεσμό. Πρόθεσή μου είναι να σας παρουσιάσω κάποια έργα μεμονωμένα λέγοντας την ιστορία τους και το σκοπό της δημιουργίας. Ας μη ξεχνάμε πως τα περισσότερα από αυτά που βλέπουμε και θαυμάζουμε μέχρι τη σύγχρονη εποχή ήταν παραγγελίες πατρώνων και ο καλλιτέχνης λειτουργούσε μέσα σε ένα πλαίσιο έχοντας ήδη το ζητούμενο.

  Μέχρι την επόμενη φορά εύχομαι όλοι να είστε καλά.

Μουσεία του Βατικανού (Μέρος Δεύτερο)

 

Άποψη της Αίθουσας Σιστίνα 1588-1589 Βιβλιοθήκη του Βατικανού

   Στη σημερινή ιστορία θα κάνουμε μια περιήγηση στα 7 Μουσεία που έχουν όλες τις συλλογές και αποτελούν το σύμπλεγμα των Μουσείων του Βατικανού. Στο τρίτο και τελευταίο μέρος θα πάρουμε μια γεύση από τα πιο εμβληματικά ίσως και τα πιο διάσημα έργα που υπάρχουν στις συλλογές. Θα μπορούσα να χρησιμοποιήσω τη λέξη σημαντικά αλλά κατά τη γνώμη μου όλα έχουν μια ξεχωριστή σπουδαιότητα.

   Μέσα στα Ανάκτορα του Βατικανού ο επισκέπτης συναντά μνημειώδεις χώρους, διακοσμημένους από διάσημα χέρια και εμπνευσμένους ανθρώπους. Στην περιήγησή του ο θεατής περιδιαβαίνει από την Αυλή του Κουκουναριού (φωτογραφία είδαμε στο πρώτο μέρος), στην Αίθουσα με τους Τοιχοτάπητες που ήταν διακοσμημένη με τους τοιχοτάπητες του Ραφαήλ, τοιχογραφίες του Ραφαήλ και του εργαστηρίου του, μέρος της αυθεντικής Αυλής του Μπελβεντέρε από τις αρχές του 16^ου αιώνα, πίνακες του Φρα Αντζέλικο του 15^ου αιώνα, το δωμάτιου του Πάπα Αλέξανδρου ΣΤ΄Βοργία, την αίθουσα Σιστίνα, την Καπέλα Σιστίνα, τη Βιβλιοθήκη.

 

Μιχαήλ Άγγελος Δευτέρα Παρουσία 1531-1541

    Η διαρρύθμιση δεν είναι η ίδια όπως ήταν στο ξεκίνημα της δημιουργίας των Ανακτόρων. Η τελευταία αλλαγή ολοκληρώθηκε το 1989, κάνοντας τα Μουσεία περισσότερο λειτουργικά και προσβάσιμα στον κόσμο. Εμείς θα ακολουθήσουμε τη διαδρομή που συναντάμε το κάθε ένα. Χρονολογικά ίσως υπάρχει ανακολουθία αλλά φανταστείτε το σα να περπατάτε μέσα στους χώρους.

    Το 1839 ιδρύεται το Αιγυπτιακό Μουσείο συγκεντρώνοντας γλυπτά, επιγραφές, στήλες, λατρευτικά ευρήματα, σαρκοφάγους. Είναι η εποχή  όπως είδαμε στο πρώτο μέρος,  της ανεξέλεγκτης ανασκαφής και ο Πάπας Γρηγόριος ΙΣΤ΄ θεωρεί πως θα προστατέψει ότι ανασύρεται από τις ανασκαφές από επιτήδειους που αποζητούν το κέρδος. Πολλά από τα ευρήματα των ανασκαφών βρέθηκαν στο Ανάκτορα του Αδριανού στο Τίβολι. Την εποχή που ήταν αυτοκράτορας ο Αδριανός, η Αίγυπτος ήταν επαρχία των Ρωμαίων, για αυτό το λόγο βρέθηκαν πολλά αιγυπτιακά αρχαία στην περιοχή, προερχόμενα από τον τόπο καταγωγής τους. Θα συναντήσουμε στις δυο τελευταίες αίθουσες ευρήματα ασσυριακά, σφραγίδες της Μεσοποταμίας, αγγεία από τη Συρία και την Παλαιστίνη.

  Το 1837 ιδρύεται το Γρηγοριανό Ετρουσκικό Μουσείο από τον Πάπα Γρηγόριο ΙΣΤ΄. Τα ευρήματα είναι της εποχής από τον 9^ο έως 1^ο αιώνα π.Χ. Ήρθαν στο φως από τις ανασκαφές που έγιναν το 19^ο αιώνα στην περιοχή που βρισκόταν στην αρχαιότητα η νότια Ετρουρία στο κεντρικό μέρος της Ιταλικής Χερσονήσου. Έχει εξαιρετικό ενδιαφέρον πως στη συλλογή υπάρχουν ελληνικά και ιταλικά αγγεία που έχουν τη θέση κτερισμάτων στις ετρουσκικές νεκροπόλεις.

 

Λαοκόων , Ρωμαϊκό αντίγραφο του 1^ου αιώνα μ.Χ. από το πρωτότυπο ελληνικό ορειχάλκινο του 2^ου αιώνα π.Χ.

  Ο γλύπτης Αντόνιο Κανόβα δημιουργεί το Μουσείο Κιαρομόντι το οποίο μοιράζεται τους χώρους με το Μουσείο Πίου και Κλήμεντος. Έτσι το 1771 ανοίγει τις πόρτες του περιλαμβάνοντας το μεν πρώτο 1000 ρωμαϊκά γλυπτά σε απίστευτή ποικιλία, ποιότητα και μέγεθος μαζί με αντίγραφα χαμένων ελληνικών πρωτοτύπων. Το δε Μουσείο Πίου και Κλήμεντος περιλαμβάνει τη συλλογή των ελληνικών και ρωμαïκών αρχαιοτήτων. Εδώ βρίσκονταν τα διάσημα  γλυπτά του Απόλλωνα του Μπελβεντέρε και του Λαοκόωντα.

  Όπως έχουμε αναφέρει πολλές φορές η εποχή του 18^ο και του 19^ο αιώνα είναι η εποχή των ανασκαφών. Οι πάπες στην προσπάθειά τους να βάλουν κάποιους κανόνες νομιμότητας και να προστατεύσουν το δυνατόν τα ευρήματα επιβάλλουν τη χρηματοδότηση, τη συλλογή και σιγά σιγά τη δημιουργία χώρων μέσα στα ανάκτορα για την έκθεσή τους. Τα κίνητρά τους  βέβαια δεν ήταν πάντα τόσο αγαθά. Αν σκεφτούμε μάλιστα  πως τα Μουσεία του Βατικανού μετά τα πρώτα χρόνια του 20^ου αιώνα ήταν προσβάσιμα στο ευρύ κοινό, καταλαβαίνουμε τους απώτερους σκοπούς. Ας μείνουμε  όμως στο αποτέλεσμα και ας σκεφτούμε πως μέσα από αυτή τη στάση των Παπών έχουμε τη δυνατότητα να τα απολαμβάνουμε σήμερα και εμείς.

   Στο Γρηγοριανό Μουσείο Μη Χριστιανικών Αρχαιοτήτων και Χριστιανικό Μουσείο Πίου υπάρχει συλλογή ρωμαϊκών αγαλμάτων και ευρήματα από τις κατακόμβες, τις πρώτες χριστιανικές εκκλησίες, αρχιτεκτονικά θραύσματα, γλυπτά, παλαιοχριστιανικές σαρκοφάγοι, ψηφιδωτά.

  Μετά την πτώση του Ναπολέοντα το 1817 επιστρέφουν στο Βατικανό τα έργα που είχαν υπεξαιρέσει οι Γάλλοι με τις εκστρατείες τους. Το 1932 ιδρύεται η Πινακοθήκη του Βατικανού. Μέσα από χορηγίες, δωρεές και τη μέριμνα ισχυρών φίλων της Παπικής Εκκλησίας η συλλογή εμπλουτίζεται με πολύ σημαντικά έργα. Τα έργα ξεκινούν από το 12^ο - 13^ο αιώνα τα λεγόμενα προαναγεννησιακά φτάνοντας μέχρι τον 19^ο αιώνα. Θα δούμε έργα Τζίοτο, Περουτζίνο, Ραφαήλ, Ντα Βίντσι, Καραβάτζο.

 

 

Ραφαήλ Η Στέψη της Παναγίας 1502-1504 Πινακοθήκη

  Βρισκόμαστε στα 1973. Ο Πάπας Παύλος ΣΤ΄ εγκαινιάζει για πρώτη φορά τη συλλογή της Σύγχρονης Θρησκευτικής Τέχνης που θα γίνει η αφετηρία για τη Συλλογή της Σύγχρονης Τέχνης. Καλλιτέχνες, συλλέκτες, άνθρωποι της Τέχνης προσφέρουν στο να μεγαλώσει και να γίνει μια αξιόλογη συλλογή. Πολλές οι τεχνικές, πολλά τα ονόματα, ποικιλία έργων και ρευμάτων. Ενδεικτικά σας αναφέρω μερικά. Τζόρτζιο ντε Κίρικο, Ογκίστ Ροντέν, Μαρκ Σαγκάλ, Πολ Κλεέ, Καντίνσκι, Πικάσσο, Μπέικον.

 Σύμφωνα με το Πάπα Πίο ΙΑ΄ το 1925 ήταν ένα Ιερό Έτος. Τα Ιερά Έτη γιορτάζονται κάθε 25 χρόνια και είναι η περίοδος που δίνεται άφεση αμαρτιών στους ανθρώπους. Το 1925 είναι το πρώτο Ιερό Έτος μετά τον Α΄ Παγκόσμιο Πόλεμο και επικεντρώνεται στην Ειρήνη. Εκείνη τη χρονιά ο Πάπας λαμβάνει ως δώρα από τον κόσμο (ιδιώτες, εκκλησίες, ιεραποστολές κ.λ.π) τουλάχιστον 100.000 αντικείμενα. Από αυτά περίπου τα 40.000 γίνονται ο πυρήνας στην εγκαινίαση το 1927 του Εθνολογικού Ιεραποστολικού Μουσείου.  Έχουμε ένα πάντρεμα πολιτισμών στους 24 τομείς στους οποίους είναι οργανωμένο του Μουσείο.

Δευτέρα Παρουσία, έργο του Βιετνάμ, Εθνολογικό Ιεραποστολικό Μουσείο

  Τέλος υπάρχει και το Μουσείο με τις Άμαξες που περιλαμβάνει όλα τα μέσα μεταφοράς των Παπών για μικρές εξόδους ή ταξίδια ή επίσημες επισκέψεις.

   Όπως καταλαβαίνουμε τα Μουσεία του Βατικανού είναι ένας ολόκληρος κόσμος που δεν περιορίζεται μόνο στην εκκλησιαστική υπόσταση του κρατιδίου αλλά περιλαμβάνει την ιστορική διαδρομή των ανθρώπων μέσα από την Τέχνη ανά τους αιώνες.

    Στο τρίτο και τελευταίο μέρος της περιήγησής μας θα δούμε κάποια έργα και θα πούμε κάποιες ιστορίες γύρω από αυτά.

Μέχρι τότε να είστε όλοι καλά!