Μουσεία VS μαζική Ψυχαγωγία

 

   Με αφορμή τη Διεθνή Μέρα Μουσείων θα ήθελα να τοποθετηθώ σε μια αντιπαράθεση που έχει προκύψει τις τελευταίες μέρες σχετικά με την επισκεψιμότητα στα Μουσεία και την αθρόα προσέλευση ή το ενδιαφέρον σε συναυλίες, στη Eurovision ή σε ποδοσφαιρικούς αγώνες, δραστηριότητες για κάποιους πιο βασικές.

      

Ουφίτσι, Μποτιτσέλι η Γέννηση της Αφροδίτης

   Μέσα από αυτό το βήμα έχουμε πει πολλές φορές πως οι χώροι που προάγουν Πολιτισμό έχουν αποκτήσει μια στόφα ελιτίστικη. Ξεκινώντας από τη συμπεριφορά των εργαζομένων και καταλήγοντας στην ατμόσφαιρα και στην τοποθέτηση των εκθεμάτων. Ο χαμηλός τόνος φωνής, η προσοχή στην κίνηση, η σοβαροφάνεια, ας μου επιτραπεί που είναι διάχυτη, έχουν τις περισσότερες φορές ως αποτέλεσμα την απώθηση και την απομάκρυνση του κοινού. Μόνο οι μυημένοι έχουν λόγο και μόνο οι εκπαιδευμένοι μπορούν να καταλάβουν. Έτσι όλοι οι υπόλοιποι ψάχνουν και βρίσκουν άλλες μορφές που θα τέρψουν την ψυχή τους, θα τους εκτονώσουν και θα τους γεμίσουν τις μπαταρίες για να συνεχίσουν την καθημερινότητά τους.

   Το γούστο, το ενδιαφέρον, η διάθεση είναι προσωπικό θέμα. Ούτε μπορεί να μπει σε καλούπι, ούτε πρέπει. Γράφτηκαν τελευταία πολλές απόψεις, αρκετά αφοριστικές μερικές. Θα πάρω ίσες αποστάσεις και θα αναρωτηθώ γιατί η προσέλευση στα μουσεία δεν είναι τόσο μεγάλη όπως είναι σε ένα ντέρμπι ποδοσφαίρου ή σε μια συναυλία όπως αυτή των Metallica.

 

Παλάτσο Βέκιο

  Τα πράγματα είναι περισσότερο απλά από όσο θέλουμε να φανταζόμαστε. Όταν φυτεύεις έναν σπόρο αλλά τον αφήνεις απότιστο, αφρόντιστο, χωρίς προσοχή, όσο και αν προσπαθήσει ο καημένος το πιθανότερο είναι να μην μπορέσει να επιβιώσει. Όταν όμως τον φυτέψεις με προσοχή, φροντίδα, τον ποτίζεις, ρίχνεις λίπασμα, του μιλάς, τον προστατεύεις, αρχίζει μεγαλώνει γίνεται ένα ζωηρό φυτό που με τον τρόπο του θα σου δείξει ευγνωμοσύνη. Έτσι ακριβώς συμβαίνει όταν μπολιάζεις την Τέχνη και τους χώρους της στους ανθρώπους. Ο άνθρωπος από τα πρώτα χρόνια της εμφάνισης του στη Γη χρησιμοποίησε την Τέχνη  ως μέσω επικοινωνίας και έκφρασης. Πολύ αργότερα τα πράγματα μπήκαν σε νόρμες, στεγανά, απαγορεύσεις, κοινωνική αποστείρωση. Οι Τέχνες πρέπει να απευθύνονται σε όλους και είναι για όλους. Δεν μπορούμε να λέμε πως τα μουσεία δεν τα επισκέπτονται οι άνθρωποι όταν μέσα στη συνείδησή τους έχει περάσει πως είναι χώροι που βγάζουν μια κάποια επίκριση για  τους μη μυημένους.

 

  Ας σκεφτούμε τους εαυτούς μας ως άγραφο χαρτί που για πρώτη φορά ερχόμαστε σε επαφή με κάτι νέο. Αυτό το κάτι είναι που θα μας τραβήξει. Αυτό το κάτι είναι που θα μας κατακτήσει. Αυτό το κάτι είναι που θα μας εκφράσει και θα μας δώσει διέξοδο. Αν μείνει ξερό και απόμακρο όσο και αν το ποθούμε δε θα μπορέσουμε να βρούμε κοινό τόπο. Αρκεί και εμείς να του δώσουμε μια ευκαιρία.  Σε αντίθεση με όλες τις άλλες μορφές ( συναυλίες, αγώνες, μουσικούς διαγωνισμούς, επιθεώρηση στο θέατρο) που μας δέχονται χωρίς περιορισμούς, χωρίς πλαίσιο (και ας υπάρχει κατά βάθος), χωρίς στεγανά και μας προσφέρουν την τέρψη της στιγμής που τόσο ανάγκη έχουν οι άνθρωποι. Αυτή είναι λοιπόν η διαφορά γιατί τα μεν έχουν τόση απήχηση σε αντίθεση με τα δε.

  Όταν μου δίνεται η ευκαιρία παροτρύνω τα παιδιά μου να συνομιλούν όσο το δυνατόν πιο συχνά με έργα Τέχνης κάθε είδους το κάνω με περισσή χαρά. Πρόσφατα η κόρη μου με έναν λυγμό στη φωνή της μου είπε « αχ όσο πολύ μου λείπει η Τέχνη» και ειπώθηκε λίγες μέρες μετά από ένα τριήμερο γεμάτο εικόνες, μέρη, μουσική, κουβέντες όλων των ειδών. Εκεί κατάλαβα πως ο σπόρος άρχισε να ανθίζει. Μπορεί να μην καταφέρνει συχνά να βλέπει αλλά το χρειάζεται και το έχει πλέον συνειδητοποιήσει.

  Οι άνθρωποι επιλέγουμε να αφεθούμε σε πράγματα που μας ταξιδεύουν. Αλλά πως μπορώ να επιλέξω τα εκθέματα των Μουσείων όταν κανείς ποτέ δε με καθοδήγησε χωρίς να με νουθετήσει; Θα σας παροτρύνω λοιπόν σε όποια πόλη και αν βρίσκεστε αυτές τις μέρες να επισκεφτείτε τα Μουσεία ή τους Αρχαιολογικούς Χώρους και να αφήσετε να σας συνεπάρει η εμπειρία, φτιάχνοντας μια ιστορία στο μυαλό σας. Δεν υπάρχει λάθος ή σωστό. Άλλωστε η αφετηρία όλων αυτών που βλέπουμε είναι ιστορίες βγαλμένες από ανθρώπους. Τολμήστε το και αφιερώστε χρόνο, ίσως ανακαλύψτε κάτι νέο!

Καλή απόλαυση!